Joodse Begraafplaats, Vierlingsbeek


Stille getuige van het joods verleden van Vierlingsbeek is de Joodse Begraafplaats aan de Spoorstraat net buiten de bebouwde kom. Op deze begraafplaats werden alle joden uit het Land van Cuyk bijgezet hoewel Cuyk ook een eigen begraafplaats had. Ook joden die elders woonden, werden in Vierlingsbeek in het familiegraf begraven.

De Synagoge

Wanneer een joodse gemeenschap in een dorp de bijbels-Robbijnse norm van 10 mannen boven de 13 jaar bereikt had, de zogenoemde "minjon", stichtte men een eigen synagoge die gewoonlijk in een huis of een schuur werd ondergebracht. De synagoge in Vierlingsbeek was gelegen aan de Spoorstraat, tegenwoordig het slagersbedrijf van Harry Kessels. Het gebouw is volgens de ankers in de muur gebouwd in 1756. Aan de smalle zijden zijn in- en uitgewerkte topgevels bewaard gebleven. Die hebben de grote dorpsbrand van 28 maart 1757 overleefd. Op die dag werd Vierlingsbeek bijna geheel verwoest, een lot dat het dorp aan het einde van de Tweede Wereldoorlog nogmaals zou treffen. Het interieur van het gebouw heeft vele veranderingen ondergaan waardoor het huis in niets meer herinnert aan het joodse verleden. Onder de vloer zou het rituele bad bewaard zou.

De Thorakast

De zogeheten Arke uit de oude synagoge is in 1865 gemaakt door Timmerbedrijf Geurts, een thans nog bestaand bedrijf. In deze kast werden de wetsrollen, de vijf boeken van Mozes bewaard. Na de opheffing van de synagoge in 1930 belandde de Thorakast in Oss en vervolgs in het Joods-Histrisch Museum te Amsterdam.


©2002, Harry Wijenberg, Stg. Mariakapel, Holthees